Zelle-ით მიღებული ხელფასი იბეგრება? ჰაუსკიპერის ანაზღაურება და გადასახადები

ოჯახი, რომელშიც დამლაგებლად მუშაობ ან სახლის საქმეს აკეთებ, ხელფასს Zelle-ით გიგზავნის, დანიშნულებაში კი წერია „housekeeper“. ხშირი კითხვაა: ეს ოფიციალური შემოსავალია და გადასახადი უნდა გადაიხადო? IRS-ის, ამერიკის საგადასახადო სამსახურის, წესებით მოკლე პასუხი ასეთია: სამუშაოსთვის მიღებული ფული შემოსავალია და იბეგრება. ქვემოთ წერია, რას ამბობს IRS და რა ვალდებულებები აქვთ ფულის მიმღებსა და გადამხდელ ოჯახს.

ეს ზოგადი ინფორმაციაა ოფიციალური წყაროებიდან და არა საგადასახადო ან იურიდიული რჩევა. კონკრეტულ შემთხვევაზე კონსულტაციას უფასო დახმარების სამსახურები გასცემენ. ისინი ბოლოშია ჩამოთვლილი.

მოკლედ

ფულის გადმორიცხვის გზა გადასახადს არ ცვლის. იქნება ეს Zelle, ჩეკი თუ ნაღდი ფული, სამუშაოსთვის მიღებული ფული შემოსავალია. IRS წერს, რომ ნებისმიერი შემოსავალი, თანხის ოდენობის მიუხედავად, იბეგრება, თუ კანონი სხვა რამეს არ ითვალისწინებს.
დანიშნულებაში მითითებული ტექსტი გადასახადს არც ქმნის და არც აუქმებს. მნიშვნელობა აქვს იმას, თუ რისთვის მიიღე ფული.
IRS-ის თანახმად, შემოსავალი იბეგრება მაშინაც, როცა მასზე 1099-K ფორმა არ გაცემულა.
ჰაუსკიპერი IRS-ის ჩამონათვალში ოჯახში დასაქმებულად (household employee) მოიხსენიება. ასეთ შემთხვევაში ოჯახს თავისი ვალდებულებები აქვს, თუ წლის განმავლობაში გარკვეულ თანხაზე მეტს გიხდის.
დეკლარაციის შევსებაში უფასო დახმარებას IRS-ის პროგრამა VITA სთავაზობს. დეტალები ბოლო ნაწილშია.

ოჯახში დასაქმებული ხარ თუ დამოუკიდებელი?

დაბეგვრის წესი იმაზეა დამოკიდებული, ვინ ხარ IRS-ისთვის.

ოჯახში დასაქმებული (household employee). IRS-ის განმარტებით, სახლში მომუშავე ადამიანი ოჯახში დასაქმებულია, თუ ოჯახს შეუძლია განსაზღვროს არა მხოლოდ ის, თუ რა სამუშაო უნდა შესრულდეს, არამედ ისიც, თუ როგორ უნდა შესრულდეს. IRS-ის მაგალითების სიაში პირდაპირ წერია ჰაუსკიპერები (housekeepers), დამლაგებლები (maids) და ძიძები (nannies).

დამოუკიდებელი მუშაკი (self-employed). IRS-ის თქმით, ადამიანი თანამშრომელი არ არის, თუ საკუთარი ხელსაწყოებით მუშაობს და თავის მომსახურებას ყველას სთავაზობს. IRS-ის მაგალითია ადამიანი, რომელსაც ბაღის მოვლის საკუთარი ბიზნესი აქვს და კლიენტებს ემსახურება.

სააგენტოს მეშვეობით. თუ სამუშაოზე სააგენტომ გაგგზავნა და სააგენტო განსაზღვრავს, ვინ რა სამუშაოს შეასრულებს, IRS-ის თქმით, ოჯახში დასაქმებული არ ხარ.

რომელ კატეგორიაში ხვდები, ეს შენი სამუშაოს პირობებზეა დამოკიდებული და არა იმაზე, რა წერია Zelle-ის დანიშნულებაში. ამ კითხვაზე კონსულტაციას უფასო საგადასახადო დახმარების სამსახურებიც გასცემენ.

რას ამბობს IRS ფულის მიმღებზე

W-2-ის გარეშე მიღებული ხელფასი. ფედერალური დეკლარაციის (Form 1040) სტრიქონი 1b სწორედ ამისთვისაა: იქ იწერება ოჯახში დასაქმებულად მიღებული ხელფასი, რომელიც W-2-ში არ ჩანს. IRS-ის ინსტრუქციის თანახმად, 2025 წელს ოჯახს W-2-ის მოცემა არ ევალებოდა, თუ 2,800 დოლარზე ნაკლები გადაგიხადა.
დამოუკიდებელი მუშაკი. IRS წერს, რომ დამოუკიდებელმა მუშაკმა საშემოსავლო გადასახადის გარდა, ჩვეულებრივ, თვითდასაქმების გადასახადიც (self-employment tax) უნდა გადაიხადოს. ეს სოციალური დაზღვევისა (Social Security) და Medicare-ის გადასახადია. დეკლარაციის შეტანა სავალდებულოა, თუ თვითდასაქმებიდან წმინდა შემოსავალი 400 დოლარი ან მეტი იყო.
ჩანაწერები. IRS-ის გადასახადის გადამხდელთა დამცველის სამსახური (Taxpayer Advocate Service) აპლიკაციით თანხის მიმღებს ურჩევს, ჩაინიშნოს, რისთვის იყო თითოეული თანხა და ვისგან მოვიდა.
SSN-ის გარეშე. დეკლარაციის შესატანად IRS გასცემს საგადასახადო ნომერ ITIN-ს, რომელსაც Form W-7-ით ითხოვენ. IRS წერს, რომ ITIN მუშაობის უფლებას არ იძლევა და იმიგრაციულ სტატუსზე არაფერს მიუთითებს. იმიგრაციის საკითხებზე ქალაქ ნიუ-იორკს უფასო იურიდიული ხაზი აქვს: 1-800-354-0365, ან 311 (საჭიროა თქვა „Immigration Legal“).

რა ევალება ოჯახს, რომელიც გიხდის

ქვემოთ ჩამოთვლილია, რას ავალებს IRS ოჯახს, რომელიც სახლში ადამიანს ასაქმებს.

სოციალური დაზღვევა და Medicare. IRS-ის თანახმად, თუ ოჯახი ერთ თანამშრომელს 2026 წელს 3,000 დოლარს ან მეტს უხდის, ამ ხელფასს სოციალური დაზღვევისა და Medicare-ის გადასახადები ერიცხება. თანამშრომლის წილი 7.65%-ია (6.2% და 1.45%). ოჯახს შეუძლია ის ხელფასიდან დააკავოს ან საკუთარი ჯიბიდან გადაიხადოს. იმავე 7.65%-ს ოჯახი თავისი წილის სახით იხდის. თუ წლის განმავლობაში 3,000 დოლარზე ნაკლებს გიხდის, ეს გადასახადები არც ოჯახს ეკისრება და არც შენ გეკისრება.
ფედერალური უმუშევრობის გადასახადი (FUTA). ოჯახი მას საკუთარი ფულით იხდის, თუ რომელიმე კვარტალში ოჯახში დასაქმებულებს ჯამში 1,000 დოლარს ან მეტს გადაუხდის.
საშემოსავლო გადასახადის დაკავება სავალდებულო არ არის. IRS წერს, რომ ოჯახი საშემოსავლო გადასახადს ხელფასიდან მხოლოდ მაშინ აკავებს, თუ თანამშრომელი სთხოვს და ოჯახი თანხმდება. IRS-ის თანახმად, გადასახადის ნაწილის წინასწარ გადახდა წლის განმავლობაში Form 1040-ES-ითაც არის შესაძლებელი.
საბუთები. როცა ეს წესები მოქმედებს, ოჯახს სჭირდება დამსაქმებლის ნომერი (EIN) და შენი SSN. ოჯახმა უნდა მოგცეს W-2 და თავის დეკლარაციას Schedule H უნდა დაურთოს. W-2 ფორმა 2026 წლის ხელფასისთვის ოჯახმა 2027 წლის 1 თებერვლამდე უნდა მოგცეს.
სამუშაოს უფლების შემოწმება. IRS-ის სახელმძღვანელოში დამსაქმებელი ოჯახებისთვის (Publication 926) წერია, რომ თანამშრომლის სამუშაოზე აყვანისას ოჯახმა და თანამშრომელმა USCIS-ის I-9 ფორმა უნდა შეავსონ.
ქვითარი. IRS ოჯახს ურჩევს, თანამშრომელს მისცეს ქვითარი, რომელშიც მითითებულია სამუშაო დღეები, გადახდილი თანხა და სამუშაოს აღწერა. ეს თანამშრომელს დეკლარაციის შევსებაში ეხმარება.

ოჯახის წევრებზე სხვა წესი მოქმედებს. IRS-ის თანახმად, ზემოთ აღწერილი გადასახადები არ ეხება მეუღლეს, მშობელს და 21 წლამდე შვილს, ასევე 18 წლამდე მომუშავეს, თუ ეს სამუშაო მისი ძირითადი საქმიანობა არ არის.

ნიუ-იორკის შტატის წესები

უმუშევრობის დაზღვევა. ნიუ-იორკის საგადასახადო დეპარტამენტის თანახმად, ოჯახი შტატში დამსაქმებლად უნდა დარეგისტრირდეს, თუ კალენდარულ კვარტალში ოჯახში დასაქმებულებს ჯამში 500 დოლარს ან მეტს უხდის.
შტატის საშემოსავლო გადასახადის დაკავება ნებაყოფლობითია. იგივე დეპარტამენტი წერს, რომ ოჯახში დასაქმებულის ხელფასიდან შტატის, ქალაქ ნიუ-იორკისა და იონკერსის საშემოსავლო გადასახადის დაკავება ორივე მხარისთვის ნებაყოფლობითია.

Zelle და 1099-K ფორმა

ბევრს ჰგონია, რომ თუ აპლიკაცია IRS-ს არაფერს აცნობებს, თანხა არ იბეგრება. ეს ასე არ არის.

გადახდის ზოგიერთი კომპანია IRS-ს 1099-K ფორმით აცნობებს, ვინ რამდენი მიიღო. IRS-ის თანახმად, ახლა ასეთი ფორმა მაშინ ივსება, თუ წლის განმავლობაში ერთ ადამიანზე გადარიცხვები 20,000 დოლარს აღემატება და გადარიცხვების რაოდენობა 200-ს აჭარბებს.
IRS-ის განმარტებით, ნებისმიერი შემოსავალი, თანხის ოდენობის მიუხედავად, იბეგრება, თუ კანონი სხვა რამეს არ ითვალისწინებს, მაშინაც კი, როცა 1099-K არ მიგიღია.
IRS-ის გვერდებზე, რომლებიც წავიკითხეთ, Zelle კონკრეტულად არ არის ნახსენები. ამიტომ არ ვიცით, რას აცნობებს ან არ აცნობებს IRS-ს შენი ბანკი. ეს საგადასახადო ვალდებულებას მაინც არ ცვლის.
საჩუქარი ან მეგობრისგან დაბრუნებული ვალი (მაგალითად, საერთო ვახშმის წილი) სხვა საკითხია. Taxpayer Advocate Service წერს, რომ ასეთი თანხა 1099-K-ში არ უნდა აისახოს. მომსახურებისთვის მიღებულ თანხაზე კი იგივე სამსახური წერს, რომ ის დეკლარაციაში უნდა აისახოს.

სად მიიღებ უფასო დახმარებას

VITA. IRS-ის პროგრამა, რომელშიც მოხალისეები დეკლარაციას უფასოდ გივსებენ. IRS-ის ინფორმაციით, ეს პროგრამა ძირითადად ეხმარება მათ, ვისი შემოსავალიც დაახლოებით 70,244 დოლარს არ აღემატება, ასევე მათ, ვინც ინგლისური კარგად არ იცის. უახლოესი პუნქტის მოსაძებნად IRS-ს აქვს VITA-ს ძიების გვერდი და ტელეფონი 800-906-9887.
IRS-ის ფორმები ინგლისურად ივსება. ეს გვერდი მხოლოდ იმისთვისაა, რომ წესები ქართულად გაიგო.

სიტყვები, რომლებსაც გაიგონებ

ფრჩხილებში წერია, როგორ ისმის ქართულ საუბარში.

household employee (ჰაუსჰოლდ ემფლოი): ოჯახში დასაქმებული, მაგალითად, ჰაუსკიპერი ან ძიძა, რომელსაც ოჯახი ეუბნება, რა და როგორ გააკეთოს.
housekeeper (ჰაუსკიპერი): სახლის დამლაგებელი და სახლის საქმის შემსრულებელი.
self-employed (სელფ-ემფლოიდ): დამოუკიდებელი მუშაკი, თვითდასაქმებული.
self-employment tax (სელფ-ემფლოიმენტ ტაქსი): თვითდასაქმებულის სოციალური დაზღვევისა და Medicare-ის გადასახადი.
withholding (უიზჰოლდინგი): გადასახადის დაკავება ხელფასიდან.
1099-K (ტენ-ნაინთი-ნაინ-ქეი): ფორმა, რომლითაც გადახდის კომპანია IRS-ს აცნობებს, ვინ რამდენი მიიღო.
Schedule H (სქეჯულ ეიჩ): ოჯახის დეკლარაციის დანართი, სადაც ოჯახში დასაქმებულის გადასახადები იწერება.
EIN (ი-აი-ენ): დამსაქმებლის საგადასახადო ნომერი.
VITA (ვიტა): IRS-ის უფასო დახმარება დეკლარაციის შევსებაში.
W-2 (W2): ფორმა, სადაც წერია წლის ხელფასი და დაკავებული გადასახადი.
ITIN (აითინი): საგადასახადო ნომერი მათთვის, ვისაც SSN არ აქვს და ვერ იღებს.
tax return (ტაქს რიტერნ): საგადასახადო დეკლარაცია.

ყველა სიტყვა ერთ გვერდზე: სიტყვარი.

ოფიციალური ბმულები

IRS: სახელმძღვანელო დამსაქმებელი ოჯახებისთვის, Publication 926 (2026) (ინგლისურად).
IRS: ოჯახში დასაქმებულის გადასახადები, Topic 756 (ინგლისურად).
IRS: Form 1040-ის ინსტრუქცია, სტრიქონი 1b (ინგლისურად).
IRS: 1099-K ფორმა, ხშირი კითხვები (ინგლისურად).
Taxpayer Advocate Service: სიფრთხილე გადახდის აპლიკაციებთან (ინგლისურად).
IRS: თვითდასაქმებულები (ინგლისურად).
IRS: ITIN, Topic 857 (ინგლისურად).
IRS: VITA, უფასო დახმარება დეკლარაციის შევსებაში (ინგლისურად).
ნიუ-იორკის საგადასახადო დეპარტამენტი: ოჯახში დასაქმებულის აყვანა (ინგლისურად).

ეძებ სამუშაოს?

სამუშაოს განცხადებები ქართველებისგან ნახე აქ: სამუშაო. განცხადების განთავსება უფასოა.

ეს ზოგადი ინფორმაციაა და არ არის საგადასახადო ან იურიდიული რჩევა. თანხები და წესები ყოველწლიურად იცვლება, ამიტომ გადაამოწმე IRS-ისა და ნიუ-იორკის ოფიციალურ გვერდებზე.